Ngày soạn: 07/01/14 Tuần :22
Ngày dạy: 13/01/14 Tiết: 41
Bài 37: Máy biến thế

I) Mục tiêu:
1) Kiến thức:
- Nêu được các bộ phận chính của máy biến thế gồm 2 cuộn dây dẫn có số vòng khác nhau được quấn quanh 1 lõi sắt chung
- Nêu được công dụng chung của máy biến thế là làm tăng hay giảm hiệu điện thế theo công thức
- Giải thích được máy biến thế họat động được dưới dòng điện xoay chiều mà không họat động với dòng điện 1 chiều không đổi
- Vẽ được sơ đồ lắp đặt máy biến thế ở hai đầu dây tải điện
2) Kỹ năng:
- Biết vận dụng kiến thức về hiện tượng cảm ứng điện từ để giải thích các ứng dụng trong kĩ thuật
3) Thái độ:
- Rèn luyện phương pháp tư duy, suy diễn 1 cách lôgich trong phong cách học vật lí và áp dụng kiến thức vật lí trong kĩ thuật và cuộc sống
II) Chuẩn bị:
* Mỗi nhóm HS:
- 1 máy biến thế nhỏ- 1 vôn kế xoay chiều
- 1 nguồn điện xoay chiều
III) Tiến trình lên lớp:
1) Ổn định tổ chức:
- Kiểm tra sỉ số lớp
- Kiểm tra vệ sinh lớp
2) Kiểm tra bài cũ:
- Gọi 1 học sinh lên bảng và đặt câu hỏi:
+ Khi truyền tải điện năng đi xa thì có biện pháp nào giảm hao phí điện năng trên đường dây tải điện? Biện pháp nào tối ưu nhất?
3.Giảng bài mới.
Hoạt động GV
Hoạt động HS
Nội dung

Hoạt động 1: Tổ chức tình huống học tập:
- Để giảm hao phí điện năng thì tăng U trước khi tải điện và khi sử dụng điện thì giảm U xuống 220V. Phải dùng máy biến thế. Máy biến thế có cấu tạo và hoạt động như thế nào?
Họat động 2: Tìm hiểu cấu tạo và họat động của máy biến thế:
- Yêu cầu HS đọc tài liệu nêu lên cấu tạo của máy biến thế
- Số vòng dây của hai cuộn dây giống hay khác nhau?
- Lõi sắt có cấu tạo như thế nào?
- GV chuẩn lại kiến thức và yêu cầu HS ghi vở
Họat động 3: Tìm hiểu nguyên tắc họat động của máy biến thế:
- Yêu cầu HS dự đoán, GV ghi kết quả lên bảng
- Yêu cầu HS làm thí nghiệm rút ra nhận xét
- GV đặt ra các câu hỏi liên quan kiến thức để HS vận dụng trả lời
- GV rút ra kết luận về nguyên tắc họat động của máy biến thế
* Kiến thức về môi trường:
- Khi máy biến thế hoạt động, trong lõi thép luôn xuất hiện dòng điện Fucô. Dòng điện Fucô có hại vì làm nóng máy biến thế, giảm hiệu suất của máy.
- Để làm mát máy biến thế, người ta nhúng toàn bộ lõi thép của máy trong một chất làm mát đó là dầu của máy biến thế. Khi xảy ra sự cố, dầu máy biến thế bị cháy có thể gây ra những sự cố môi trường trầm trọng và rất khó khắc phục.
- Để tránh những sự cố xảy ra, tại các trạm biến thế lớn cần gắn thêm thiết bị gì để đảm bảo an toàn khi sử dụng ?
Họat động 4: Tìm hiểu tác dụng làm biến đổi hiệu điện thế của máy biến thế:
- Yêu cầu HS làm và quan sát thí nghiệm, ghi kết quả vào bảng
- Qua kết quả rút ra kết luận gì?
- Muốn tăng hay giảm thế ở cuộn thứ cấp người ta phải làm thế nào?
- Y/c Lập công thức liên hệ giữa U1, U2 và n1,,n 2
Hoạt động 5: Tìm hiểu cách lắp đặt:
- Tác dụng của máy ổn áp là do máy tự di chuyển con chạy ở cuộn thứ cấp sao cho U thứ cấp luôn ổn định
- Mục đích của máy biến thế là phải tăng hiệu điện thế lên hàng chục nghìn vôn để giảm hao phí trên đường dây tải điện, nhưng mạng điện trong gia đình chỉ có hiệu điện thế 220V. Vậy ta phải làm như thế nào để vừa giảm hao phí trên đường dây tải điện, nhưng đảm bảo phù hơp với hiệu điện thế của các dụng cụ điện trong gia đình?
- Muốn sử dụng U thấp phải làm thế nào?
Họat động 6: Vận dụng
- Yêu cầu HS làm ra vở C4


- GV chuẩn lại kiến thức của bài
- Qua kết