NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ
VỀ DỰ GIỜ MÔN NGỮ VĂN LỚP 8E
KIỂM TRA BÀI CŨ
*Câu hỏi: Em hãy đọc thuộc lòng phần phiên âm và dịch thơ của bài Ngắm trăng – Hồ Chí Minh. Cho biết ý nghĩa bài thơ.
*Đáp án: - Sgk/37
- Ý nghĩa: Bài thơ cho thấy tình yêu thiên nhiên đến say mê và phong thái ung dung của Bác Hồ ngay cả trong cảnh ngục tù cực khổ tối tăm.
CHIẾU DỜI ĐÔ
(Thiên đô chiếu)
Lí Công Uẩn
Tiết 89: Văn bản
I. Đọc – tìm hiểu chú thích
1. Tác giả
- Lí Công Uẩn (974 – 1028) tức Lí Thái Tổ, hiệu Thuận Thiên.
- Quê ở lộ Bắc Giang
- Ông là người thông minh, nhân ái, có chí lớn và lập được nhiều chiến công.
- Khi Lê Ngọa Triều mất, ông được tôn lên làm vua.
Tiết 89: CHIẾU DỜI ĐÔ – Lí Công Uẩn
Em hãy nêu vài nét về tiểu sử của tác giả?
I. Đọc – tìm hiểu chú thích
1. Tác giả
2. Tác phẩm
a. Thể loại: Chiếu
- Hình thức: viết bằng văn xuôi, văn biền ngẫu hoặc văn vần.
- Nội dung: thể hiện tư tưởng chính trị lớn lao.
- Mục đích: vua dùng để ban bố mệnh lệnh.
Tiết 89: CHIẾU DỜI ĐÔ – Lí Công Uẩn
Nêu những đặc điểm về hình thức, nội dung và mục đích của thể loại chiếu?
b. Hoàn cảnh ra đời
Năm Canh Tuất niên hiệu Thuận Thiên thứ nhất (1010) Lí Công Uẩn viết bài chiếu bày tỏ ý định dời đô từ Hoa Lư ra thành Đại La.
Em hãy cho biết hoàn cảnh ra đời của bài chiếu?
I. Đọc – tìm hiểu chú thích
1. Tác giả
2. Tác phẩm
a. Thể loại: Chiếu
b. Hoàn cảnh ra đời
3. Đọc – chú thích
4. Bố cục
Tiết 89: CHIẾU DỜI ĐÔ – Lí Công Uẩn
Bài chiếu có thể chia thành mấy phần? Nêu nội dung của từng phần.
Gồm 3 phần
- Phần 1: Từ đầu -> “không thể không dời đổi”
-> Lý do dời đô.
- Phần 2: Tiếp theo -> “đế vương muôn đời”
- > Lý do chọn Đại La làm kinh đô.
- Phần 3: Còn lại
-> Ban lệnh dời đô.
I. Đọc – tìm hiểu chú thích
II. Tìm hiểu văn bản
1. Lý do dời đô
a. Lịch sử Trung Quốc
Tiết 89: CHIẾU DỜI ĐÔ – Lí Công Uẩn
- Nhà Thương: 5 lần dời đô
- Nhà Chu: 3 lần dời đô
Mở đầu bài chiếu, theo sử sách Trung Quốc, Lí Công Uẩn nêu những dẫn chứng các vua nào từng dời đô?
Theo tác giả, chính việc dời đô đúng đắn, nhà Thương và nhà Chu đạt được kết quả gì?
Nhà Thương, nhà Chu dời đô theo quan niệm nào? Mục đích gì?
Dẫn chứng và cách lập luận của tác giả như thế nào?
I. Đọc – tìm hiểu chú thích
II. Tìm hiểu văn bản
1. Lý do dời đô
a. Lịch sử Trung Quốc
b. Tình hình nước ta
Tiết 89: CHIẾU DỜI ĐÔ – Lí Công Uẩn
Lý lẽ và cảm xúc kết hợp làm tăng sức thuyết phục.
Theo Lí Công Uẩn, vì sao kinh đô Hoa Lư không còn phù hợp nữa? Ông nêu dẫn chứng gì?
Hậu quả của việc không dời đô, theo Lí Công Uẩn là gì?
Những dẫn chứng và lý lẽ Lí Công Uẩn đưa ra mục đích cuối cùng là gì?
Bàn về vấn đề này, cách lập luận của tác giả như thế nào?
- Dẫn chứng: hai nhà Đinh, Lê theo ý riêng của mình, khinh thường ý trời.
- Hậu quả: triều đại không lâu bền, số phận ngắn ngủi, trăm họ hao tổn...
Khẳng định việc dời đô khỏi Hoa Lư là cần thiết.
I. Đọc – tìm hiểu chú thích
II. Tìm hiểu văn bản
1. Lý do dời đô
a. Lịch sử Trung Quốc
b. Tình hình nước ta
2. Lý do chọn Đại La làm kinh đô
Tiết 89: CHIẾU DỜI ĐÔ – Lí Công Uẩn
Thành Đại La có những lợi thế gì để chọn làm kinh đô của đất nước?
- Về mặt lịch sử: nơi xưa Cao Vương đóng đô.
- Về mặt địa lý: trung tâm có sông núi, đất rộng mà bằng, cao mà thoáng.
- Về mặt văn hóa, chính trị: mảnh đất thịnh vượng, đầu mối giao lưu.
LƯỢC ĐỒ THÀNH ĐẠI LA XƯA
I. Đọc – tìm hiểu chú thích
II. Tìm hiểu văn bản
1. Lý do dời đô
a. Lịch sử Trung Quốc
b. Tình hình nước ta
2. Lý do chọn Đại La làm kinh đô
3. Ban lệnh dời đô
Tiết 89: CHIẾU DỜI ĐÔ – Lí Công Uẩn
Tại sao khi kết thúc bài chiếu, Lí Công Uẩn không ra mệnh lệnh mà lại đặt câu hỏi: “Các khanh nghĩ thế nào?”. Cách kết thúc như vậy có tác dụng gì?
Cách kết thúc mang tính chất đối thoại, dân chủ, thấu tình, đạt lý.
Qua việc quyết định dời đô, em nhận thấy Lí Công Uẩn mong muốn gì cho đất nước?
Khát vọng dời đô để xây dựng đất nước hùng mạnh.
I. Đọc – tìm hiểu chú thích
II. Tìm hiểu văn bản
1. Lý do dời đô
2. Lý do chọn Đại La làm kinh đô
3. Ban lệnh dời đô
III. Tổng kết
Tiết 89: CHIẾU DỜI ĐÔ – Lí Công Uẩn
Chiếu dời đô thể hiện nội dung gì?
1. Nội dung
Phản ánh khát vọng độc lập tự cường của nhân dân Đại Việt đang trên đà lớn mạnh.
Cách lập luận của tác giả trong Chiếu dời đô như thế nào?
2. Nghệ thuật
Hà Nội ngày nay
Dấu tích Thăng Long xưa
CHÙA MỘT CỘT
VĂN MIẾU
TƯỢNG A DI ĐÀ CHÙA PHẬT TÍCH
SƠ ĐỒ LẬP LUẬN
Lý do dời đô
Hướng dẫn về nhà
* Đối với tiết học này:
- Học bài
- Làm phần luyện tập
- Sưu tầm một số tranh ảnh về Lí Công Uẩn và Hà Nội.
* Soạn bài tiếp theo: Hịch tướng sĩ
- Đọc trước nội dung
- Trả lời các câu hỏi trong Sgk

Chân
thành
cám ơn
Thầy cô
và
các em
Kính
chúc
một
mùa xuân
hạnh phúc,
an lành